ATC Basics Book Klaudiusz Dybowski > Definitions > Flashcards

Definitions Flashcards

(81 cards)

Study These Flashcards
1
Q

Jak nazywał się pierwszy kontroler ruchu lotniczego

A

Archie William League

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
2
Q

Jak porozumiewano się ze statkami powietrznymi w pierwszych latach kontroli ruchu lotniczego

A

Posługiwano się alfabetem Morse’a

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
3
Q

Co zamiast licencji otrzymuje personel FIS

A

Świadectwo kwalifikacji

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
4
Q

Ile w Polsce mamy obszarów FIR i jak się nazywają

A

FIR Warszawa

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
5
Q

Podaj dolną i górną granicę FIR Warszawa

A

Od ziemii do poziomu lotu 660 czyli 66000 stóp (czasem mówią że do 22km, ale 660 jest dokładniejsze)

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
6
Q

Jakiś języków można używać w komunikacji z kontrolą ruchu lotniczego w Polsce?

A

Stosowanie innych języków niż polski i angielski nie jest dozwolony nawet gdy należysz do grupy speakers

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
7
Q

“Przyspiesz zniżanie”

A

Increase/Expedite descent

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
8
Q

Opowiedz o incydencie boeinga 727 na lotnisku w Warszawie w latach 80’

A

W latach 80 w pewnym boeingu 727 na około 2 minuty przed lądowaniem włączył się alarm przeciwpożarowy komunikat o tym załoga przekazała natychmiast po angielsku do TWR Okęcie i otrzymała także natychmiast odpowiedz zwrotną że na zewnątrz nie widać żadnego dymu ani ognia. Dalsza komunikacja z pilotami była już jednak niemożliwa ponieważ załoga - zapewne w stresie - przeszła z angielskiego na swój język narodowy, a ich język nie był dopuszczony do użytku w komunikacji lotniczej w Polsce.

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
9
Q

Omów z jakich opłat utrzymywany jest PAŻP

A

99% budżetu PAŻP to opłaty za usługi nawigacyjne. Opłaty terminalowe pobierane w promieniu do 20 km od lotniska stanowią 19% budżetu. 78% pochodzi z opłat trasowych czyli obsługi lotów w odległości większej niż 20 km od lotniska. Pozostałe 3% stanowią dotacje z budżetu państwa.

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
10
Q

Ile państw wchodzi w skład Eurocontrol?

A

41 państw

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
11
Q

Omów ASM

A

AirSpace management - zarządzanie przestrzenią powietrzną składa się z trzech sektorów. ASM1 odpowiada za planowanie strategiczne np. CPK. ASM2 odpowiada za planowanie np. na jutro. ASM3 to np. rezerwowanie danego obszaru.

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
12
Q

10^18, 10^15, 10^-15, 10^-18

A

Exa, peta, femto, atto

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
13
Q

Co może oznaczać skrót RQA

A

Może oznaczać “request airspace” co oznacza depeszę z zamówieniem na konkretną strefę przestrzeni powietrznej, gdy rozmawiamy o zamawianiu elementów przestrzeni powietrznej, ale może również być żądaniem powtórzenia tak zwanej depeszy ASHTAM

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
14
Q

Omów specyficzne zasady wymowy stosowane przez pilotów różnych narodowości

A

Azjaci rzadko wymawiają prawidłowo literę L i R. Hiszpanie zamieniają J na H, a Francuzi miewają problemy z prawidłową wymową G zamieniając ją w Ż, a przy okazji wymawiają bezdźwięcznie literę H

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
15
Q

Które organy ATC podają informacje o poziomie lotu do którego może się wznosić lub nie zniżać samolot, czy też kursy?

A

Takie informacje podają wszystkie trzy organy ATC.

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
16
Q

Które organy najczęściej podają wartość ciśnienia która jest niezbędna do prawidłowego nastawienia wysokościomierza barometrycznego?

A

Tę informację najczęściej podają kontrola lotniska (TWR), kontrola zbliżania (APP) oraz służba informacji powietrznej (FIS)

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
17
Q

Jak powiedzieć aby pilot po starcie utrzymywał kurs 240?

A

Po odlocie kurs dwa cztery zero

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
18
Q

Jak powiedzieć aby pilot po odlocie utrzymywał kurs pasa

A

Po odlocie kurs pasa

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
19
Q

Kiedy można użyć słowa “start” w korespondencji radiowej?

A

Słowa “start” w korespondencji radiowej używa się wyłącznie podczas wydawania zezwolenia na start statku powietrznego

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
20
Q

Jak kontrola ruchu lotniczego może powiadomić pilota że sytuacja jest bezwietrzna

A

Cisza

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
21
Q

Jakie cyfry nie mogą występować w kodzie transpondera

A

W kodzie transpondera nie może występować ani ósemka ani 9

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
22
Q

Jakie kody transpondera to kody alarmowe

A

75xx, 76xx, 77xx

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
23
Q

Jaki kod transpondera oznacza porwanie

A

7500

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
24
Q

Jaki kod transpondera oznacza utratę łączności

A

7600

How well did you know this?
1
Not at all
2
3
4
5
Perfectly
25
Jaki kod transpondera oznacza sytuację zagrożenia
7700
26
Co oznacza kod transpondera 7601
Kod transpondera 7601 to nowy, specjalny kod używany w lotnictwie od 1 maja 2025 roku. Oznacza on, że pilot utracił łączność radiową, ale nadal może latać w warunkach widzialności (VMC) i planuje samodzielnie dotrzeć do najbliższego dogodnego lotniska, aby po lądowaniu skontaktować się ze służbami. W odróżnieniu od standardowego kodu 7600, który oznacza ogólną utratę łączności, kod 7601 jest zarezerwowany dla sytuacji, w których mimo braku łączności werbalnej, sytuacja jest opanowana, a samolot jest w stanie kontynuować lot.
27
Jak powiedzieć pas 32c
Pas trzy dwa centralny
28
Kiedy podaje się informacje o ciśnieniu atmosferycznym która jest niezbędna do prawidłowego nastawienia wysokościomierza barometrycznego
Taką informację podaje się przy pierwszym zgłoszeniu załogi do stanowiska DELIVERY (lub TWR) w celu uzyskania zezwolenia na lot a także wydając zezwolenie na zniżenie poniżej poziomu przejściowego oraz na każde żądanie załogi.
29
Jak załoga w czasie lotu może odczytać informacje o ciśnieniu atmosferycznym samodzielnie
W czasie lotu załoga może odczytać samodzielnie informacje o ciśnieniu atmosferycznym ze specjalnej rozgłośni zwanej ATIS
30
Kiedy podaje się informacje o widzialności
Informacje tę podaje się najczęściej gdy widzialność pogarsza się, ale także na żądanie załogi lub w sytuacjach szybkich zmian pogody.
31
Na co ma wpływ parametr widzialności
Ma on wpływ przede wszystkim na to czy możliwe będzie wykonanie lotu z widocznością czy nie
32
Podaj definicję widoczności
Widoczność nie ma swojej definicji w przepisach lotniczych jest za to opisana w słowniku PWN jako "możliwość widzenia w danej przestrzeni w danych warunkach"
33
Czym jest widzialność
Widzialność oznacza widzialność przyjętą dla celów lotniczych które oznacza większą spośród poniżej podanych wartości: a) największa odległość z której czarny obiekt odpowiednich rozmiarów umieszczonych w pobliżu ziemi obserwowany na jasnym tle daje się zauważyć i rozpoznać; b) największa odległość z której światła o wartości około 1000 kandeli dają się zauważyć i rozpoznać na nieoświetlonym tle
34
Podaj przykład odróżniający widzialność od widoczności
Możliwe jest że widzialność wynosi 2000 m ponieważ prowadząc samochód widzę wzdłuż autostrady 20 latarni rozstawionych to 100 m, ale widoczność wynosi 0 m ponieważ dziecko z tylnego siedzenia zakryło mi oczy mapą
35
Podaj komunikat zezwolenia podejścia z widocznością na pas 32 dla LOT123
Flight LOT123 cleared for visual approach runway three two
36
Jakie pasmo lotnicze przeznaczone jest do łączności ziemia-powietrze
Pasmo lotnicze przeznaczone do łączności ziemia-powietrze obejmuje bardzo małe wycinek częstotliwości i są to głównie częstotliwości wyrażone w MHz
37
Gdzie stosuje się fale dekametrowe zwane potocznie falami krótkimi
Fale HF (3-30 MHz) np. 5440 kHz stosowane są najczęściej w rozległych obszarach pustynnych morskich czy oceanicznych w których nie ma miejsca na posadowienie stosownych urządzeń nadawczo-odbiorczych
38
Czy lotnictwo wojskowe używa pasma cywilnego
Lotnictwo wojskowe wykonując misje operacyjne pracuje w zupełnie innym paśmie częstotliwości a pasma cywilnego używa zwykle wtedy gdy np. wykonuje loty szkolne zgodnie z przepisami cywilnymi
39
Jaka jest jedna z najważniejszych jeśli nie najważniejsza zasada prowadzenia łączności radiowej według Dybowskiego
Readback - odsłuch. Po przekazaniu przez radio zezwolenia lubi instrukcji, pilot ma obowiązek powtórzyć to co usłyszał lub zrozumiał. Z kolei kontroler ma obowiązek wysłuchać tego co zrozumiał z jego transmisji pilot
40
Jakie powinno być tempo mówienia podczas prowadzenia łączności radiowej
Tempo mówienia nie powinno przekraczać 100 słów na minutę
41
Co zrobić gdy nie zrozumiałeś przekazu radiowego
Jeśli czegoś nie zrozumiałeś bezwzględnie poproś o powtórzenie nawet jeśli trzeba byłoby dane słowo/wyrażenie przeliterować
42
Czym jest wektor prędkości w systemie sdd
Wektor prędkości wskazuje położenie samolotu za wybrane przez kontrolera okres
43
Jakie jest ograniczenie funkcji "wektor prędkości"
Niemożność ustawienia różnych czasów dla różnych samolotów
44
Co należy wziąć pod uwagę ustawiając samoloty w kolejce do lądowania
Należałoby wziąć pod uwagę ich kategorię turbulencji w śladzie aerodynamicznym oraz prędkości podejścia
45
Jakie rodzaje przestrzeni obejmuje Polska przestrzeń powietrzna
Polska przestrzeń powietrzna obejmuje trzy rodzaje przestrzeni: kontrolowaną, niekontrolowaną oraz nieklasyfikowaną
46
Podaj definicję przestrzeni niekontrolowanej
Przestrzeń niekontrolowana to przestrzeń w której nie działa żadna ze służb kontroli ruchu lotniczego, ale może w niej działać tzw. służba informacji powietrznej, lotniskowa służba informacje powietrznej albo kierujący lotami
47
Podaj definicję przestrzeni kontrolowanej
Przestrzeń kontrolowana (controlled airspace) to przestrzeń w której działa kontrola ruchu lotniczego, a ściślej jedna z jej służb
48
Jakiej klasy może być przestrzeń kontrolowana w Polsce
Klasy c lub d
49
Jakiej klasy może być przestrzeń niekontrolowana w Polsce
Klasy g
50
Podaj granice pionowe przestrzeni klasy G
Klasa G sięga od ziemi do 9500ft
51
Podaj granice pionowe przestrzeni klasy D
Klasa D sięga od ziemi do 9500ft
52
Podaj granice pionowe przestrzeni klasy C
Klasa C sięga od ziemi do 66000ft
53
Podaj definicję przestrzeni niesklasyfikowanej
Przestrzeń niesklasyfikowana (unclassified airspace) to przestrzeń która nie jest ani kontrolowana ani niekontrolowana gdyż nie przydzielono jej żadnej klasy przestrzeni. W przestrzeni nieklasyfikowanej są zwykle, ale nie muszą być, zapewniane służby obsługujące ruch lotniczy np. ruchem samolotów wojskowych kieruje jednostka wojskowa. Granice pionowe tej przestrzeni mogą się w pewnym zakresie płynnie przesuwać zależności od potrzeb podmiotu który wykonuje w niej loty
54
Czy można wlecieć do przestrzeni kontrolowanej bez złożenia planu lotu
Tak, np. samolot wojskowy wykonujący misję przechwytywania może wlecieć do przestrzeni kontrolowanej bez złożenia planu lotu jak również bez uzyskania stosownego zezwolenia
55
Czy można zamówić dowolnych wymiarów strefę
Zamawiający może sobie dopasować górną i dolną granicę strefy do swoich potrzeb
56
Podaj kody kolejno w strefie zakazanej niebezpiecznej oraz ograniczonej
Strefa P strefa D strefa R
57
Ile w Polsce mamy stref MATZ
W chwili obecnej w Polsce nie ma żadnej strefy MATZ
58
Omów wypełnianie się strefy przestrzenią
Gdy dana strefa ma klasę G jest wypełniona przestrzenią niekontrolowaną. Gdy będzie to klasa C lub D strefa wypełnia się przestrzenią kontrolowaną
59
Skąd wzięły się skróty stref zakazanych niebezpiecznych oraz ograniczonych
P - prohibited, D - danger, R - restricted
60
Czy w strefach zakazanych niebezpiecznych lub ograniczonych można latać
Przekonanie i w strefach prohibited danger oraz restricted nie można latać jest jedynie mitem. W każdej z tych stref loty są w rzeczywistości dozwolone ale oczywiście Pod pewnymi warunkami opisanymi w Dz. U. z 2025 roku, pozycja 947.
61
Czy kontroler służby kontroli lotniska u mnie tylko w kontrolę lotniska
Odpowiednio wykształcony kontroler zapewnia nie tylko służby kontroli lotniska ale również służbę kontroli zbliżania ponieważ instalacja drogich i kosztownych w otrzymaniu radarów nie zawsze jest ekonomicznie usprawiedliwiony np. z powodu znikomego ruchu lotniczego
62
Czy statki powietrzne zawsze muszą wykonywać polecenia wydawane przez kontrolerów w przestrzeni kontrolowanej
W przestrzeni kontrolowanej piloci muszą wykonywać polecenia wydawane przez kontrolerów lecz nie dotyczy to statków powietrznych w stanie zagrożenia (EMERGENCY) czy lotów w sytuacjach awaryjnych bądź anormalnych
63
Do którego roku wojsko miało decydujące głos w sprawie ustanowienia dróg lotniczych
Do roku 2002
64
Czy istnieją ograniczenia w planowaniu tras w Polsce
Od mniej więcej 6 lat loty komunikacyjne w Polsce są wykonywane w przestrzeni ze swobodną planowania tras - ma ona nazwę BALTIC FRA i obejmuje Polskę oraz Litwę
65
Co obejmuje słowo aircraft
Słowo aircraft obejmuje także śmigłowce samoloty sterowce szybowce drony jednym słowem wszystkie statki powietrzne
66
Czy w oficjalnej frazeologii występuje słowo "pozwolenie"
Słowa "pozwolenie" nie ma w oficjalnej frazeologii - jest natomiast słowo "zezwolenie"
67
Co pokazywały pierwsze radary
Pierwsza radary zwane pierwotnymi pokazywały jedynie położenie samolotu czyli azymut i odległość od anteny radaru
68
Czym są tak zwane echa stałe
Są to obiekty nieruchome na przykład maszty, góry, drzewa czy budynki od których odbija się wiązka radarowa
69
Które lotniska obsługuje radarowa kontrola zbliżania APP Gdańsk
EPGD
70
Które lotniska obsługuje radarowa kontrola zbliżania APP Kraków
EPKK EPKT EPRZ
71
Które lotniska obsługuje radarowa kontrola zbliżania APP Poznań
EPPO EPWR
72
Które lotniska obsługuje radarowa kontrola zbliżania APP Warszawa
EPWA EPMO
73
Na jakich lotniskach w Polsce zapewniona jest proceduralna kontrola zbliżania
Bydgoszcz EPBY - przez TWR/APP Bydgoszcz EPLB EPLL EPRA EPRZ EPSC EPSY EPZG
74
Czy w Polsce istnieje proceduralna kontrola obszaru
Kontrola obszaru istnieje w Polsce wyłącznie w formie radarowej. Z proceduralnej zrezygnowano w latach 2010-2013
75
Czy sektory ACC OAT i ACC GAT są te same.
Sektory w który pracuje ACC OAT mają inne granice boczne niż te sektory cywilne ACC GAT
76
Czym jest zbiór informacji lotniczych
Aeronautical information publication to aktualizowana co 28 dni oficjalna publikacja państwowa.
77
Czym są depesze SNOWTAM
Wiadomość w dedykowanym formacie informująca o zanieczyszczeniu pola naziemnego ruchu lotniczego lotniska głównie pochodnymi wody tj. śnieg, lód, szadź itp. (ale nie tylko)
78
Czym są depesze NOTAM
Są to tzw "wiadomości z ostatniej chwili" zawierające informacje ważne operacyjnie, z którymi lotnik ma obowiązek zapoznać się przed każdym lotem
79
PAPI
Precision approach path indicator
80
Czym są depesze ASHTAM
Publikuje się w nich informacje o erupcjach wulkanicznych, przemieszczaniu się chmur popiołów po erupcji itp.
81
Do jakiej wysokości obecna technika pozwala na dokładny pomiar ciśnienia
Do FL410
ATC Basics Book Klaudiusz Dybowski
flashcards
Decks in class (3)
# Cards
Brainscape helps you reach your goals faster, through stronger study habits.
© 2026 Bold Learning Solutions. Terms and Conditions