Jak się otrzymuje?
- substytucja wodoru
- addycja
Czym są enancjomery?
stereoizomery które mają taki sam wzór sumaryczny, taką samą konstytucje, ale inne rozmieszczenie atomów
np. odbicie lustrzane
Jakie są źródła fluorowcopochodnych?
naturalne (1% w środowisku):
- organizmy morskie
- erupcje, pożary
sztuczne:
- produkcja i zastosowania przemysłowe np. rozpuszczalniki, środki czyszczące, farby
- chlorujące bielenie mas papierniczych
Czym są freony i do czego były stosowane?
grupa chloro- i fluoropochodnych
węglowodorów alifatycznych.
Były masowo stosowane jako:
- ciecze chłodnicze w chłodziarkach,
- gaz nośny w aerozolowych kosmetykach
- do produkcji spienionych polimerów.
Czym są halony i do czego były stosowane?
nazwa handlowa związków bromo-, fluoro- i chloropochodnych
węglowodorów, stosowanych dawniej jako środki gaśnicze.
Czym są Trihalogenometany?
związki z grupy halogenków alkilu, będące halogenowymi pochodnymi metanu, w którym trzy atomy wodoru zostały zastąpione atomami halogenu
Do czego są stosowane Trihalogenometany?
- chloroform - rozpuszczalnik
- jodoform - działanie antyseptyczne
Jakie pochodzenie mają trihalogenometany?
antropogeniczne:
- podczas uzdatniania wody pitnej przez chlorowanie/ozonowanie
wtedy powstają trwałe, rakotwórcze i toksyczne:
- chloroform CHCl3
- bromodichlorometan CHCl2Br
- dibromochlorometan CHClBr2
- bromoform CHBr3
Co to LZO?
Lotne związki organiczne - grupa związków organicznych, które z łatwością przechodzą w postać pary lub gazu, charakteryzują się wysoką prężnością pary i niską rozpuszczalnością w wodzie, a ich temperatura wrzenia mieści się w zakresie: 50-250°C
Jak powstają LZO?
- z gazów spalinowych
- odparowanie produktów naftowych
- stosowanie rozpuszczalników org.
Przykłady LZO
- w. alifatyczne - etan, acetylen
- w. aromatyczne - benzen, toluen
- trihalogenometany
- alkohole i fenole
- karbonylowe pochodne - formaldehyd
- kw. karboksylowe
Wpływ LZO na środowisko
- biorą udział w wielu reakcjach fotochemicznych, w których powstają szkodliwe/toksyczne produkty
- właściwości toksyczne, kancerogenne, mutagenne lub neurotoksyczne
Przykłady TZO
- DDT
- aldryna
- heksachlorobenzen
Jakie są cechy TZO?
- trwałe (skomplikowana budowa)
- mała polarność
- toksyczne
- zdolność przemieszczania się na duże odległości
